TASTE OF CHERRY

(1997, Abbas Kiarostami)

Badii, een Iranese man, wil afscheid nemen van het leven door zelfmoord te plegen. Voor de kijker blijft dit tamelijk lang onduidelijk, er is enkel een man te zien die rondrijdt. Het wordt pas duidelijk als hij passagiers begint te vragen hem een gunst te verlenen door zijn lichaam te bedekken met zand. Met iedere passagier gaat Badii een gesprek aan, wat zorgt voor een monotone en eindeloze, maar interessante zoektocht naar iemand die hem wil helpen.

Tijdens de tocht die Badii maakt, zijn graafmachines te zien die grote hoeveelheden zand verplaatsen. Het lijkt aan te tonen dat zand voor om het even welk ander doel gebruikt kan worden, maar niet voor Badii. Iedereen werkt met zand, maar wanneer Badii een passagier vraagt om zijn lichaam met zand te bedekken, weigeren ze steevast. Dit lijkt het dilemma rondom zelfdoding te symboliseren. Waarom mag zand wel voor iedere andere willekeurige taak gebruikt worden, maar niet voor het inlossen van de wens van Badii? De redenen van Badii die ten grondslag aan deze wens liggen, blijven voor de kijker grotendeels onbekend.

Het verhaal van Badii eindigt als hij in zijn grafkuil ligt, levend en wel. Het blijft onduidelijk of hij nu wel of niet begraven zal worden. Plots doorbreekt de camera de vierde wand, en toont ‘ie zingende soldaten. Dit kan wijzen op de periode in het leven van Badii waarin hij in het leger zat. Maar tonen deze beelden het leven van Badii dat hem voorbijflitst als blaast hij bijna zijn laatste adem uit, of laten ze Badii inzien dat hij iets heeft om voor door te leven? Kiarostami laat de film bewust op een open manier eindigen, zodat de kijker zelf diens interpretatie kan geven. Het lot van Badii zal dus voor iedereen verschillend zijn.

Al met al een mooi werk, vol met symboliek, waarin Kiarostami de kijker aan het einde prikkelt na te denken over hetgeen men zojuist gezien heeft. Het was slechts een film, een werk van fictie. Toch lijkt er meer aan de hand te zijn. Door Badii als non-acteur te tonen, geeft Kiarostami bewust geen antwoord op de vraag of Badii is geslaagd in zijn zelfdoding. Kiarostami lijkt het maatschappelijke gesprek rondom zelfdoding aan te willen gaan, zonder specifiek een kant te kiezen. Hij doet dit op erg minimalistische maar interessante wijze, waardoor de kijker bijna blindelings en emotieloos meegaat in de keuze die Badii uiteindelijk maakt. Welke keuze dat dan ook is.

Beluister hier de regisseur aan het woord: